Dzięki umiejętności mówienia dziecko może wyrazić to, co czuje, swoje pragnienia, a dzięki rozumieniu mowy poznaje świat.

Na konsultacje do logopedy warto wybrać się zawsze, kiedy mamy jakiekolwiek wątpliwości co do prawidłowego rozwoju mowy naszego dziecka. Lepiej dmuchać na zimne, niż zaniedbać sprawę, czego efektem są najczęściej osoby dorosłe, borykające się z wadami wymowy.

Etapy rozwoju mowy dziecka

Rozwój mowy dziecka od chwili narodzin do 7. roku życia możemy podzielić na cztery okresy: melodii, wyrazu, zdania oraz swoistej mowy dziecka.

Okres melodii – czas od narodzin do 1 roku. Pierwszym komunikatem jest krzyk, dziecko wyraża przy jego pomocy swoje potrzeby. Około 2.-3. miesiąca dziecko wydaje z siebie przypadkowe dźwięki (takie jak: gli, tli, kli, gla), to tzw. głużenie, należy pamiętać, że głużą również dzieci głuche.

Głużenie to oznaka dobrego samopoczucia, początkowo jest przypadkowe, z czasem jednak dziecko reaguje tymi dźwiękami, na przykład na widok bliskiej osoby. Około 6. miesiąca dziecko powtarza usłyszane dźwięki, wtedy mówimy o gaworzeniu np. sylaby ma-ma, ta-ta, ba-ba, nie mają one jednak jeszcze konkretnego znaczenia.

Warto też wiedzieć, że rozwój mowy w tym okresie postępuje równolegle z rozwojem fizycznym, np. głużeniu towarzyszy umiejętność unoszenia głowy, gaworzeniu – umiejętność siadania, pierwszym wyrazom – pozycja pionowa, stawanie na nóżki.

Okres wyrazu – czas między 1. a 2. rokiem życia. To wtedy pojawiają się pierwsze słowa takie jak: mama, tata, baba, dziecko wymawia już samogłoski ustne: a, u, i, e oraz spółgłoski: p, b, m, d, t, n, ś, ć, czasem również: ź, dź, a także zmiękczone: pi, bi, mi. W tym okresie rozumie więcej zdań, słów, wyrażeń niż jest w stanie samodzielnie wypowiedzieć.

Dziecko upraszcza również wypowiadane słowa, wymawiając pierwszą sylabę lub końcówkę wyrazu, np.: miś – mi, zobacz – ać. W tym okresie następuje intensywny rozwój ruchowy, jak i umysłowy, rozwija się spostrzegawczość i pamięć, dziecko zaczyna chodzić, towarzyszy temu wypowiadanie coraz większej ilości słów.

Okres zdania – czas między 2. a 3. rokiem życia, wtedy możemy odnotować pierwsze proste zdania, dziecko wymawia prawidłowo spółgłoski: p, b, m, f, q, k, g, h, t, d, n, l, samogłoski ustne: a, o, u, e, y, i, a, czasami również samogłoski nosowe: ę, ą, pod koniec tego okresu realizuje też spółgłoski: s, z, c, dz.

Okres swoistej mowy dziecka – od 3. do 7. roku życia

Dziecko 3-letnie powinno już wymawiać wszystkie samogłoski ustne i nosowe, spółgłoski: p, b, m, f, w, ś, ź, ć, dź, ń, k, g, h, t, d, n, l, ł, j. Potrafi również wypowiedzieć poprawnie w izolacji głoski: s, z, c, dz, jednak w mowie potocznej często zastępuje je jeszcze głoskami łatwiejszymi – ś, ź, ć, dź. Mowa się rozwija, dziecko wzbogaca swój zasób słownictwa, buduje coraz więcej zdań złożonych. U czterolatków w dalszym ciągu mogą występować zniekształcenia głosek.

Między 4. a 5. rokiem życia pojawia się głoska r oraz głoski: sz, ż, cz, dż, natomiast okres między 5. a 6. rokiem życia to czas na utrwalanie tych głosek. W 7. roku życia mowa powinna być już w pełni ukształtowana.

Głoska r – do 3,5. roku może być zamieniana na głoskę j, jednak do 4. r. życia powinna być już wymawiana jako l.

Należy pamiętać, że każde dziecko rozwija się w swoim tempie, niewielkie opóźnienia mowy nie są powodem do niepokoju, jednak w poszczególnych fazach rozwoju mowy nie powinny one przekraczać 6 miesięcy.

Warto zwrócić uwagę na to, aby poprawnie wypowiadać słowa, unikać zdrobnień wyrazów i nie mówić w języku dziecka, gdyż już u półrocznego malucha w mózgu utrwala się wzorzec słowa. Jeśli trzymamy się tych zasad ułatwiamy dziecku rozumienie, naukę słów, jak również kształtujemy właściwy wzorzec mowy.

Drogi rodzicu, jeśli zauważyłeś jakieś nieprawidłowości w rozwoju mowy swojego dziecka, nie zwlekaj z wizytą u logopedy, upewnij się, czy wszystko jest w porządku. Terapia logopedyczna odbywa się w formie zabawy, dlatego też dzieci chętnie w niej uczestniczą. Warto zasięgnąć porady specjalisty i jeśli zajdzie taka konieczność zacząć działać.

Share This

W celu poprawy jakości świadczonych usług, nasza strona korzysta z plików Cookies. Użytkąjąc ją wyrażasz zgodne na ich wykorzystanie. Polityka prywatności

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close